|
شراگیم
|
||
|
که این روزها فیلتر شده (www.sharagim.net) این وبلاگ در اصل آینه ایست برای وبلاگ اصلی ام |
چند روز پیش یکی از دوستان سابقم که البته متاهل هم هست و به از شما نباشد بچه ی بسیار مودب و خوب و پاستوریزه ایست بعد از مدتها زنگ زد و حسابی غافلگیرم کرد...بعد از حال و احوال پرسی و خوش و بش های اولیه دیدم این رفیقم به مِن مِن کردن افتاده و علی الظاهر میخواهد چیزی بگوید که رویش نمیشود... ته دلم گفتم حتما یک خبری هست و لابد کفگیرش خورده ته دیگ و پولی چیزی میخواهد و خودم را آماده کرده بودم که با یک عذرخواهی صمیمانه به او بگویم که آه در بساط ندارم و از این حرفها...ولی داستان چیز دیگری بود و وقتی این دوست من بالاخره بعد از کلی عذرخواهی و ابراز شرمندگی به حرف آمد، به حدی غافلگیر شدم که واقعا هیچ عکس العملی نمیتوانستم نشان بدهم...این دوست من گفت:" شراگیم جان واقعا شرمنده ام...حقیقت این است که من و عیال تصمیم گرفته ایم بچه دار شویم...از طرفی در حال حاضر چهل پنجاه تایی "کاندوم" استفاده نشده در خانه داریم که دیگر به کارمان نمی آید و تاریخ مصرفش هم در حال تمام شدن است...گفتم خب تو شاید مصرف داشته باشی و به کارت بیاید...تو را به خدا اسائه ادب نشود...واقعا هرچه فکر کردم دیدم با کسی جز تو آنقدر راحت نیستم و خب از طرفی حیف است که اینها را دور بیاندازیم...اگر واقعا فکر میکنی به کارت می آید بگو که به دستت برسانم..."
مانده بودم چه بگویم...این حرفها را اگر همین سهیل میرصادقی خودمان به من زده بود خب میگفتم از اول هم این پسر رویش توی روی من باز بوده و عیبی ندارد...ولی این یکی از ان تیپ آدمهایی ست که هیچوقت:"تشریف بیاورید" و " لطف عالی مستدام" و " مزین فرمودید" از دهانش نمی افتاد...واقعا نمیدانستم چه بگویم...جواب رد که به هیچ عنوان نمیتوانستم بدهم...از طرفی صورت خوشی نداشت حالا که این بنده خدا دلش را زده به دریا و به ما رو انداخته ما دست رد به سینه اش بزنیم...از طرفی هم واقعا دلم میخواست بالاخره این "کاندوم" را از نزدیک ببینم که چه شکلی ست...!قبول کنید که خجالت آور است که یک جوان سی ساله به عمرش کاندوم از نزدیک ندیده باشد...البته چند باری توی فیلمها دیده بودم اما متاسفانه همیشه سر آلت هنر پیشه قرار داشت و طبیعتا شکل واقعی اش را از دست داده بود...حدس خودم همیشه این بود که باید چیزی توی مایه های بادکنک باد نکرده باشد...یا از این ویز ویزی ها که باریک تر و درازترند...
این کاندوم هم از ان چیزهاییست که فکر نمیکنم هیچوقت در زندگی جرئت کنم بروم داروخانه و بگویم مثلا:" لطفا سه تا "کاندوم" بدهید...!" خیلی خجالت اور است...همیشه فکر میکنم اگر داروخانه دار برگردد بگوید مثلا برای چه کاری میخواستید باید چه جواب بدهم...؟ احتمالا همانجا آب میشوم و میروم توی زمین... یا مثلا اگر برگردد بگوید چه سایزی مد نظرتان است چه خاکی به سرم بریزم...؟واقعا کاندوم هم سایز بندی دارد؟ اگر دارد بر چه اساسی ست...؟طول؟ عرض؟ اصلا واحدش اینچ است یا سانتی متر...؟ واقعا اگر چنین چیزی بپرسد حسابی گیر میفتم و احتمالا آن لحظه باید انگشتهایم را اول حلقه کنم و بگویم " انقدر" و بعد پنجه ام را باز کنم و بگویم "در انقدر" ...!!
خب آدم وقتی راجع به چیزی اطلاعات ندارد بهتر است هیچوقت دنبال خریدنش هم نرود...آن هم چنین چیزی که هزار سوراخ سمبه و زوایای پنهان دارد که آدمی مثل من از هیچکدامش هم سر در نمیآورد...خاردار و بی خار و طعم دار و بی طعم و ترش و شیرین و رنگی و سیاه سفید و ...چه میدانم...
خلاصه رفتم و دو بسته ی پیچیده شده در روزنامه و قرار داده شده در یک مشمای مشکی را در یک عملیات دو صفر هفتی از او تحویل گرفتم...به خانه که رسیدم لباسهایم را در نیاورده افتادم به جان روزنامه ها و بسته ها را خارج کردم...یک بسته ی آبی رنگ بود با مارک lelia و یک بسته خاکستری رنگ با مارک relax ...اعتراف میکنم انتظار دیدن هرچیزی را داشتم جز همانی که داخل بسته ها بود...یک حلقه ی روغنی و بد شکل در بسته بندی هایی که آدم را به یاد این قرص های حشره کش خانگی می انداخت...یکی اش را با احتیاط باز کردم و سعی کردم با انگشت امتحانش کنم...چرب و لزج و چندش اور بود...توی یکی از بسته ها یک دستورالعمل استفاده هم قرار داشت... دستم را شستم و آمدم و به دقت دستور العمل را خواندم...تقریبا واضح و روشن همه چیز را توضیح داده بود...رفتم لباسهایم را به طور کامل در آوردم و آمدم نشستم روی مبل و سعی کردم یکی از آنها را در محل مقرر قرار دهم...توی برگه ی راهنما نوشته بود "در حالت نعوذ کاندوم را روی آلت قرار داده و با حرکت دست ان را غلطانده و تا انتهای آلت باز نمایید"...حالا بیا و درستش کن...! سر ظهری و با این همه خستگی و بیخوابی همین یک "نعوذ" را کم داشتم...ولی واقعا دلم میخواست ببینم استفاده از کاندوم چه حسی دارد...رفتم و یک نگاهی به فولدر مخفی ام انداختم...چیز دندان گیری نبود...یک سری عکسهایی بود که از این و ان گرفته بودم...حالم از این پورن استارهایی که مثل احمقها زل میزنند به دوربین و نیششان هم تا بناگوش باز است به هم میخورد...متاسفانه حدود دو سه هزار تا عکس درجه یکم را یکی دو سال پیش در یک تصمیم عجولانه و احمقانه و شاید هم عارفانه پاک کرده بودم...از ان عکسهایی که تک تک و با وسواس زیاد و به مرور از اینترنت جمع کرده بودم...!
چشمهایم را بستم و سعی کردم معدود ماجراجویی هایی را که داشتم به یاد بیاورم...اولین بوسه ها...اولین نوازشها...توی رختخواب...حمام های دو نفری...نه...انگار نه انگار...در اینجور مسائل وقتی آدم بخواهد تمرکزش را روی چنین کاری بگذارد بدتر آلت آدم با آدم لج میکند...!سعی کردم از تخیلاتم استفاده کنم...این آخرین و مخوف ترین اسلحه ای که همیشه به کار می آید...همیشه موثر است...وقتی افسار ذهنت را رها کنی تا برای خودش در مرتع هوسها و تمایلات جنسی بچرد، ذهن شروع میکند به جفتکپرانی و یورتمه رفتن و به هر کنج و گوشه ای سر میکشد...پیشاپیش از همه ی کسانی که قربانی فانتزی ها و تخیلات جنسی من شدند عذرخواهی میکنم...چشمهایم را بستم و ان دختری را دیدم که با مهیار توی پارک طالقانی دیده بودیم که بدون توجه به من در حال لخت شدن بود...چشمهایم را بستم و دیدم خانوم ایکس که تا به حال جز با احترام و ادب با هم برخوردی نداشته ایم لخت و برهنه جلوی من خبردار ایستاده است تا من تماشایش کنم...چشمهایم را بستم و خانوم ایگرگ را دیدم که شلوار جین چسبانش را از روی پاهای بلند و کشیده اش آرام آرام پایین میسراند و من محو تماشایش هستم........
...چشمهایم را بستم و همه ی آن چیزهایی را دیدم که با چشمهای باز شهامت بازگو کردنش را هم ندارم......................
...درست مطابق دستور العمل کاندوم را در محل مقرر قرار دادم و آن را باز کردم...تازه قیافه اش برایم آشنا شد و شد شبیه آن کاندومهایی که توی فیلمها دیده بودم...یک چند دقیقه ای محو تماشایش بودم...انگار چیز بدی هم نیست...آدم حس میکند یکی آلتش را محکم گرفته و فشار میدهد...تاریخ روی جعبه را نگاه میکنم..Expire:2008/07/01 ...واقعا فرصت کمی ست...فکر نمیکنم در خوشبینانه ترین حالت هم بتوانم به موقع همه را استفاده کنم...یعنی اگر یک فراخوان عمومی هم اینجا بدهم بعید میدانم آنقدری داوطلب پیدا بشود که تا آن تاریخ چیزی از کاندومها باقی نماند...هرچه فکر میکنم عقلم به جایی قد نمیدهد که این دوستم چرا باید فکر کند که من یک ماشین سکس هستم که در شبانه روز سه شیفت میتوانم کار کنم...؟...واقعا نمیدانم با اینهمه کاندوم در معرض انقضا چه کنم...اصلا شاید برای خود ارضایی هم بشود از کاندوم استفاده کرد...امتحانش ضرری ندارد...به هر حال بهداشتی تر است...!
ماجرا از آنجا شروع شد که سهیل که این روزها پای ثابت کلاسهای داستان نویسی جمال میر صادقی شده است داستان کوتاهی از خودش را روی وبلاگش گذاشت با این توضیح که کار اولش است و البته نوشتنش هم یک صبح تا ظهر بیشتر وقتش را نگرفته است.
قبل از اینکه وارد جزئیات بشوم یک پیش درامدی برایتان بگویم که به اعتقاد من سهیل در زمینه نوشتن آدم با استعدادی ست...نوشته های وبلاگش افت و خیز زیاد دارد اما نوشته های خوبش آنقدر خوب است که جور نوشته های سرسری و دم دستی اش را هم بکشد...سوای این استعداد آنطور که میگوید و می گویند! مطالعه اش هم خوب است...و خب روانشناسی هم که خوانده است و خیلی بیشتر از من و امثال من از هزار توی درون آدمها و روابط فیمابینشان سر در می آورد...جان کلام اینکه تقریبا همه فاکتورهای نویسنده شدن را دارد و شاید برای همین وقتی شروع به خواندن داستانش کردم توقع داشتم یک چیز درست و حسابی بخوانم...
داستان را که خواندم یک جورهایی وا رفتم...واقعا نمیدانستم باید چه عکس العملی نشان بدهم...راستش خیلی با خودم کلنجار رفتم که بی سر و صدا از کنار اولین داستان بهترین و با استعداد ترین دوستم رد شوم که احیانا باعث ناراحتی اش نشوم...اما دلم طاقت نیاورد و از آنجا که هیچوقت پرده پوشی و ملاحظه کاری را یاد نگرفته ام هرچه را که به ذهنم رسید برایش مسلسل وار ردیف کردم و نوشتم...و خب انصافا این سهیل هم آدم انتقاد پذیر و با ظرفیتی ست...چند کامنتی که بین ما رد و بدل شد خود گویای همه چیز هست و من فکر میکنم ارزش این را داشته باشد که به عنوان یک پست وبلاگی آن را اینجا قرار دهم تا شاید عده ی بیشتری نظرشان را در این باره بیان کنند...البته منظورم داستان سهیل نیست که آن فرع قضیه است و هرکس دوست داشت میتواند برود همانجا و داستان را بخواند و نظرش را هم در مورد ان بنویسد...اصل قضیه این کلاسهای داستان نویسی و داستان خوانی ست که قرار است رمان نویس و داستان نویس تحویل جامعه ی ادبی ما دهند...
و اما کامنتها...من اگر نگوییم تحقیقا، تقریبا بین حدود سی کامنت اولین کسی بودم که صراحتا از داستان و سبک نگارشش انتقاد کردم...بالاخره یا من سواد داستان خوانی ام نم کشیده و ذوق ادبی ام کور شده بود و یا بقیه مشکلی داشته اند که عموما چنان نوشته ای را خوب ارزیابی کرده بودند...به هر حال من اینگونه شروع کردم:
...حقته بزنم له و لورده و درب و داغونت کنم...ولی بازم دم تو گرم که سر و ته یه داستان رو هم آوردی و اونقدر شجاعت داشتی که منتشرش کنی و نظر بقیه رو هم بخوای...به نظر من داستانت خطی بود...فضا سازی نداشت...واقعا نداشت...شخصیت پردازیت سرسری و عجولانه بود...تقریبا از همون اوایل داستان تا ته داستان رو میشد حدس زد...شخصیت زن غیر قابل باور و رفتارهایش به شدت مصنوعی و ساختگی بود...لحن و رفتارهای خشک و سرد زن و ان دادخواست طلاق با آمدنش به زندان برای همخوابگی حتی اگر به اصرار مرد باشد جور در نمی آمد...بیشتر حجم داستان را دیالوگ های مرد گفت و زن گفت و این گفت و آن گفت تشکیل داده بود...نمیگویم داستانی که بر اساس دیالوگ و کلا گفتگوی بین افراد شکل بگیرد لزوما کم ارزش است...اما وقتی نویسنده کل وقتش را میگذارد که از زبان این و ان بنویسد باید خیلی دیالوگهای ناب تر و صیغل داده شده تری را انتخاب کند...یعنی اصطلاحا باید ده بار بنویسد و خط بزند و دست آخر بهترین و مناسب ترین حرف را در دهان شخصیتهای داستانش بگذارد و نه اولین کلامی که به ذهنش رسید...!
ای بابا...اصلا چه معنی دارد داستانی را که به قول خودت از یک صبح تا ظهر سر و تهش را هم آورده ای بگذاری برای نظرخواهی...!؟ وقتی زحمتی برای نوشتنش نکشیده ای چرا من نوعی باید زحمت خواندن و نقد کردنش را بکشم...؟
سهیل به خدا جدی میگویم...هیچکسی مثل تو استعداد نویسنده شدن ندارد...این کلاس داستان نویسی دارد تو را خراب میکند...میترسم که عادت کنی به اینگونه نوشتن...داستانی که از یک صبح تا ظهر نوشته شود تا مثل مشق تحویل استاد شود بهتر از این در نمی آید...خیلی ها گفته اند داستانت خوب است یا برای کار اول خوب است...به این مزخرفات گوش نکن...اینها یا نمیدانند داستان چیست یا نمیدانند خوب بودن یعنی چه...!خودت هم میدانی که داستانت خوب نیست...میدانم که میدانی...!برای فهمیدنش خواندن یک دهم کتابهایی که خوانده ای هم کفایت میکند...نمیخواهم دلسردت کنم...باور کن اگر گفته بودی روی این داستان یکماه است کار کرده ام، این چیزها را بهت نمیگفتم...صد در صد میگفتم خیلی خوب است...مثل همه میگفتم برای کار اولت خیلی خوب است...به هر حال اگر یکماه عرق می ریختی و چنین چیزی تحویل میدادی میفهمیدم بضاعتت همین است و تشویقت میکردم که توی ذوقت نخورد...ولی وقتی میگویی داستانت را چند ساعته نوشته ای باید بزنم له و لورده ات کنم...چون اگر خود همینگوی هم باشی یکساعته و دو ساعته و چند ساعته نمیتوانی چیز ارزشمندی خلق کنی...مگر اینکه فقط بخواهی داستانت را به عنوان مشق شب به معلم داستان نویسی ات تحویل بدهی...و البته این مشق هم فقط به درد همان معلم داستان نویسی! میخورد که از قبل آن خرج و دخلش در بیاید...سهیل تو را به خدا خودت را خراب نکن...این کلاس داستان نویسی را بیخیال شو...!هیچ نویسنده ای _ مطلقا هیچ نویسنده صاحب نام و ارزشمندی_ از کلاسهای داستان نویسی بیرون نیامده است که تو دومی اش باشی...!
امیدوارم لحنم بد نبوده باشد...چون به هر حال قصد اصلاح و ویرایش نوشته ام را ندارم...با این حال خیلی شجاعی که چنین داستانی را گذاشته ای که دیگران در موردش نظر بدهند...واقعا میگویم...من اگر یکدهم شجاعت تو را داشتم روزی یک داستان کوتاه مینوشتم و سالی چهار کتاب روانه بازار میکردم...!جدا تحسینت میکنم...
سهیل خداوکیلی خیلی متمدنانه تر از من جواب داد:
به شری : با حرفهات موافقم . نهایتا ضعف اصلی این داستان نبود فضا و رنگ است که می توانست بین دیالوگ ها بنشیند و بدین ترتیب حال و هوای داستان خیلی بهتر شود . اما در این که نباید به کلاس رفت دربست مخالفم . فکر می کنم تصورت راجع به کلاس داستان نویسی اشتباه است . اصلا اینجور نیست که طرف برود پای تخته و بگوید بچه های عزیز داستان را اینجوری می نویسند !! به طور خلاصه اینطوری است که هر جلسه دو یا سه نفر داستانی که نوشته اند را می خوانند و بقیه نقد می کنند . بنابراین این که داستانت توسط دیگران خوانده شود و نظرشان را بشنوی یک موهبت الهی است . در ضمن از این که می ترسی کارهایت را به دیگران نشان بدهی تعجب می کنم . پدرجان گیرم چیزی که نوشتی بد بود ( مثل همین داستان من ) چهار نفر هم گفتند که بد است . این چه عیبی دارد ؟ مگر توهم نابغه بودن داری یا فکر می کنی همه باید از اول کار ساموئل بکت باشند ؟ تا نوشته هایت نقد نشود نمی توانی از کم و کیفش باخبر باشی . بله عزیز من چخوف و تولستوی به کلاس داستان نویسی نرفتند به این دلیل ساده که چنین امکانی در اختیارشان نبوده است . وگرنه درصد بالائی از نویسنده های نسل نو آمریکا حاصل دانشگاه ها و کلاس های نویسندگی هستند نمونه دم دستش هم همین اقای ریموند کارور ؟است . نهایتا من اصلا از این که کلاس می روم پشیمان نیستم و همانطور که قبلا گفتم به تو هم توصیه می کنم که در یکی از این کلاس ها شرکت کنی . من یکی خداروشکر خودم را چخوف و گارسیا مارکز مقایسه نمی کنم . تو اگر به نظر خودت چیزی در ردیف نوایغ دنیای نویسندگی هستی موضوع دیگری است ! نهایتا رمز این کار نوشتن و نوشتن و نوشتن و نقد شدن و نقد شدن و نقد شدن است . والسلام .
من کم که نیاوردم هیچ کلی هم زیاد آوردم و باز یک منبر اساسی دیگر برایش رفتم:
سهیل جان این کار هیچ رمز و رازی ندارد...این حرفها مال کسانیست که دوست دارند ادای نویسنده ها را در بیاورند...دوست دارند کلاسهای داستان نویسی شان همیشه گرم باشد...تو یا میتوانی بنویسی و یا نمیتوانی...تو یا فرق یک داستان بد را با یک داستان خوب میدانی و یا نمیدانی...اگر نمیتوانی و نمیدانی اصلا نویسنده نیستی...وقتت را تلف نکن...این که دیگران به تو نقاط قوت و ضعفت را گوشزد کنند یعنی اینکه تو داستان را نمیشناسی...یعنی تو همانقدر از خواندن صد سال تنهایی لذت میبری که برای مثال از خواندن داستانهای فهیمه رحیمی...حتما باید کسی به تو بگوید این داستان فضا سازی ندارد...شخصیت پردازی ندارد...دیالوگهایش بند تنبانی و سست است...موضوعش یکنواخت و خطی و قابل پیش بینی ست...حتما باید اینها را و یا شاید مزایای داستانت را از زبان یکی دیگر بشنفی تا بر ان واقف شوی و برای اصلاح و یا تقویتش در داستانهای بعدی اقدام کنی؟
نمیدانم...تقصیر تو نیست...واقعا قرن بیست و یکم قرن مسخره ایست...همه چیزش مکانیزه و ماشینی شده ...همه چیزش خط کشی شده و بارکد زده شده است...بعد از خیار گلخانه ای و گوجه فرنگی ژنتیکی و پرتقال پیوندی و ماهی پرورشی و مرغ هورمونی و رحم مصنوعی چشممان به محصولات جدید کارخانه های نویسنده سازی روشن...نویسنده های نسل نوی آمریکایی! که همگی هم از پشت میزهای مدرسه نویسندگی وارد عالم ادبیات شده اند...واقعا امیدوارم حاصل کارشان به بی مزگی و بی خاصیتی و بی هویتی بقیه محصولات قرن بیست و یکم نباشد...!نویسنده ای که دائم چشمش به رقبا و رفقا و منتقدینش باشد که چه میگویند و چه میکنند تا خود را مطابق خواست و سلیقه انها اصلاح کند، نویسنده نیست...نمیدانم چیست...اما هرچه هست نویسنده نیست و حاصل کارش هم یک چیز مصنوعی و بی مزه و بی خاصیتی است در ردیف همان چیزهایی که عرض شد...میشود یک داستان نویس فرمایشی...
شاید واقعا راست باشد که ادبیات مرده است...اما اگر اینطور هم باشد من ترجیح میدهم به جای خواندن ادبیات امروز دنیا...به جای خواندن ادبیات نویسنده های نسل نوی آمریکایی که با خط کش و گونیا و پرگار و ماشین حساب داستان مینویسند... همان داستانهای تکراری قدیمی را بخوانم...همان داستانهایی که آدم را سرشار از لذتی میکنند که ناب است و اصیل است و طبیعی...همان لذتی که حاصل نبوغ و خلاقیت و استعداد و شهامت نویسنده اش است و نه حاصل باید ها و نباید های منتقدین و راه و چاه نشان دادن های معلمین داستان نویسی...!
سهیل جان من نه نویسنده ام و نه ادعایی در این زمینه دارم...اما بدبختانه داستان زیاد خوانده ام...ترجیح میدهم اگر روزی قرار باشد من هم داستانی بنویسم چیزی باشد که نوشتنش به من همان لذت نابی را بدهد که امروز از خواندن آثار چخوف و ماکز میبرم... و برای من که خودم را یک داستان خوان شش دانگ و حرفه ای میدانم نوشتن آن داستانی میتواند ارضا کننده و لذتبخش باشد که همردیف و یا لااقل نزدیک به چیزی باشد که من آن را "داستان" میشناسم و تعریف میکنم...اگر توانایی تجربه چنین لذتی را در خودم نبینم ترجیح میدهم اسم "نویسنده" را به دنبال خود یدک نکشم و همان "خواننده" داستانهای ناب باقی بمانم...!
سهیل در جواب من اینگونه ادامه داد:
به شری ؟ اقاجان چرا موضوع را تا این حد ساده و قالبی می بینی ؟ یعنی چی که تو یا بلدی داستان بنویسی یا بلد نیستی ؟ بنابراین احتیاجی نیست که کسی به تو نقاط قوت و ضعفت را گوشزد کند ؟ به نظرم تو فقط داری شعار میدی . آن هم شعارهای کلی . مقایسه کردن موج نو ادبیات مدرن با خیار گلخانه ای و ..هم برای من قابل درک نیست . می گوئی کسی چیزی ندارد به ما یاد بدهد !! عزیز جان کسی که تمام عمرش در نوشتن صرف شده و ده ها جلد کتاب منتشر شده دارد قطعا خیلی بیشتر از من تجربه دارد . بدیهی است که چیزهای بیشماری برای یادگرفتن هست . بله . قطعا خواندن به من و تو دید کلی در مورد ادبیات می دهد . اما این به تنهائی کافی نیست . من نمی گویم راه نویسندگی فقط از درون کلاس های نویسندگی است . ولی قطعا این راه بهتر و مطمئنتر است . نظر تو در مورد ادبیات کلاسیک شاید صادق باشد . ولی در مورد ادبیات مدرن اینطور نیست . داستان معاصر با کارهای جمالزاده و هوگو و استاندال فرق دارد . در آن زمان صرف یک موضوع خوب به تنهائی کیفیت داستان را تضمین می کرد . الان داستانها به ندرت موضوع گرا هستند . بیشتر بازی های زبانی و تکنیک های مختلف است . بازهم معتقدم چیزهای بسیاری هست که با خواندن و نوشتن تنهائی نمی توانی یادبگیری . شاید حتی به فکرت هم خطور نکند . بله هنر اصیل و ناب با آموختن به دست نمی اید . ولی به فرض وجود استعداد و زمینه . آموختن و استفاده از تجربه دیگران هم بسیار مفید و موثر است
نوشتن به تنهائی و نقد کارهای خود ابدا کافی نیست . علی الخصوص در هنر . کارل پوپر از واژه ای به نام کوری رابینسون استفاده می کند که تصور می کنم اینجا مصداق دارد . می گوید بالفرض رابینسون کروزوئه به تنهائی در آن جزیره کلی مطلب می نویسد . و آن مطالب به نظر خودش بسیار خوب و ارزشمند است . اما در عالم واقع اینطور نیست . چون هنوز کس دیگری آن اثار را نخوانده و نظری نداده است . او دچار کوری رابینسون است . چون هیچوقت نقد نشده است . داستان ملاقات شرعی ایرادات بسیاری داشت که من بعد از نوشتن به فکرم نمی رسید . حالا که افراد بسیاری آن را خوانده اند می توانم بفهمم ایرادات چه بوده و بدین ترتیب در کار بعدی آن ایرادات را تکرار نخواهم کرد . در صورتی که اگر این داستان توسط افراد مختلف نقد نمی شد من قادر به درک ایراداتم نبودم . این یک موضوع بدیهی است و تصور می کنم بحث کردن بر سر این موضوع کمی عجیب است . نهایتا اصلا معتقد نیستم که نوشتن به تنهائی سازنده تر و مفید تر از شرکت در فلان کلاس باشد ...
من هم که دیدم ظاهرا قرار نیست ما به تفاهم و دیدگاه مشترکی برسیم و سهیل به این سادگی ها دست از سر کچل این میرجمال صادقی بر نخواهد داشت بحث را با یک تذکر تمام کردم:
اوکی..ظاهرا آب من و تو با هم توی یک جو نمی رود...فقط این را بگویم که بر عکس نظر تو هیچگاه و در هیچ دوره ای "صرف یک موضوع خوب" تضمین کننده خوبی و بدی داستانی نبوده است...همین داستانهای کوتاه چخوف را اگر بخوانی میبینی فقط شیوه پرداخت و زاویه دید است که یک داستان را "داستان" میکند!حتی اگر موضوع کلی داستان پیش پا افتاده ترین مساله روی زمین باشد!
پ.ن: دلم میخواهد نظر دوستان را بدانم...مخصوصا دوستانی که از دور یا نزدیک دستی بر آتش کم جان ادبیات این مملکت دارند...میخواهم بدانم کسی با مشق شب نوشتن و کلاس رفتن و داستان درجه 3 خواندن و داستان درجه 4 شنیدن واقعا نویسنده میشود...؟منظورم نویسنده به معنای کسی ست که بتواند اثری در خور نام "داستان" پدید بیاورد...(متاسفانه این روزها چوب توی سر سگ بزنی نویسنده ریخته و هرکس با ناشری آشنایی داشته و هرکس در محفلی رفت و امدی داشته شده است نویسنده و کتابش هم زیر چاپ رفته...)میخواهم بدانم وقتی میشود صاف رفت به سراغ تولستوی و داستایوفسکی و چخوف و مارکز و همینگوی و فاکنر و سلینجر و ... چرا باید در این مراسمات شبه خاله بازی دور هم جمع شویم و تند و تند مزخرف بنوییسیم و مزخرف گوش کنیم؟
میخواهم بدانم برای یک فرد مستعد، داشتن کمی ضریب هوشی - که لازمه نویسندگی ست- برای درس گرفتن از اساتید واقعی داستان نویسی کافی نیست؟میخواهم بدانم داستان نویسی یک چیز مثلا شبیه دو و میدانی ست که عده ای دور هم جمع شوند و با هم تمرین کنند و بدوند و عرق بریزند و بعد هم قهرمان بشوند؟ یا اینکه هر نویسنده ای باید در خلوت خودش عرق بریزد و کار کند و تنها مرجع تشخیص قوت و ضعفش هم خودش باشد...غریزه ی نویسندگی اش باشد...نمیدانم...شاید من خیلی احساسی به این ماجرا نگاه میکنم...شاید من نمیتوانم کسانی را داستان نویس بنامم که با خط کش و پرگار و فرمول و ماشین حساب میخواهند داستان نویس شوند...شاید من فکر میکنم هر نویسنده ای غریزه ای دارد که به او میگوید چطور بنویسد...چطور خوب بنویسد...نمیدانم...واقعا دلم میخواهد نظر شما را هم بدانم...
پ.ن: صحبت از داستان نویسی شد...آب دستتان است بگذارید زمین و همین الان بروید وبلاگ مونیرو و بگردید در میان نوشته ها و ان مصاحبه ی اوئه (نویسنده ژاپنی) را که بابک تختی ترجمه اش کرده گیر بیاورید و بخوانید تا بفهمید کسی که نوبل ادبی میگیرد چگونه مینویسد...(این مصاحبه دو قسمت است...هر دو قسمت را بخوانید)...و یک چیز دیگر هم هست...مونیرو این روزها اگر تنبلی نکند دارد کم کم یک وبلاگ نویس شش دانگ میشود...در میان نوشته های صفحه آخرش چیزهای خوبی پیدا میکنید...شخصا توصیه میکنم نقد کوتاه اما دقیقش را بر فیلم "جایی برای پیرمردها نیست" از دست ندهید...!
|
|